Loop je binnenkort een tegelshowroom binnen, dan val je waarschijnlijk als eerste over de grote exemplaren. Tegels van 60 bij 60 centimeter, of lange planken van 20 bij 120, zijn niet langer voorbehouden aan dure projectwoningen. Fabrikanten noemen 2026 het jaar waarin grootformaat tegels definitief mainstream worden in gewone woonkamers en keukens. Er zit alleen een addertje onder het gras dat weinig mensen vooraf doorhebben: je ondervloer moet er wel klaar voor zijn, en dat is bij een grote tegel een heel ander verhaal dan bij een kleine.
Waarom iedereen nu grote tegels wil
Het voordeel van een groot formaat is simpel: minder voegen betekent een rustiger en strakker beeld. Een vloer van 30 bij 30 heeft al snel honderden kruisende lijnen, terwijl diezelfde ruimte met tegels van 80 bij 80 er veel ruimtelijker uitziet. Digitale printtechnologie maakt het bovendien mogelijk om marmer- en natuursteenlook steeds realistischer op grote oppervlakken te zetten, zonder de prijs van echte natuursteen. Het is eigenlijk dezelfde beweging die terrazzo terug de woonkamer in bracht: terrazzo vloer is terug, maar dan in een moderne, grotere jas en met minder onderhoud.
Ook de keuze voor warmere, aardere tinten speelt mee. Waar grijs en wit jarenlang de standaard waren, kiezen steeds meer mensen voor greige en zachte beige tonen die beter aansluiten op een warm interieur. Grote tegels in die kleuren versterken het effect, simpelweg omdat er minder visuele onderbreking is.
Een veelgehoord misverstand is dat grote tegels alleen passen in grote ruimtes. Het tegenovergestelde is vaak waar: in een kleine badkamer of hal zorgt één groot formaat juist voor meer rust, terwijl veel kleine tegels een ruimte visueel juist voller en drukker maken. Houd wel rekening met het snijverlies. Bij een onregelmatige ruimte met veel hoeken en nissen moeten grote tegels vaker worden ingekort, en dat kost meer materiaal dan je op het eerste gezicht zou denken.
Je vloer moet vlakker zijn dan je denkt
Hier gaat het vaak mis. Een kleine tegel kan kleine onvolkomenheden in de ondervloer verbergen, een tegel van 60 bij 60 of groter niet. Is de ondervloer op sommige plekken een paar millimeter hoger of lager, dan zie en voel je dat direct terug: de tegelranden steken uit, of je krijgt een wiebelend gevoel bij het lopen. Vakmensen noemen dit lippage, en bij grote formaten is de tolerantie veel kleiner dan bij kleine tegels.
De oplossing is egaliseren: een vloeibare egalisatiemortel die de ondervloer volledig vlak maakt, gevolgd door een primer voordat de tegels worden gelegd. Sla je die stap over om tijd of geld te besparen, dan loop je het risico dat de tegels na een paar maanden al gaan kraken of zelfs barsten. Vraag je aannemer dus altijd expliciet of de ondervloer eerst geëgaliseerd wordt, zeker bij een renovatie van een oudere betonvloer.
Vloerverwarming vraagt om een andere aanpak
Veel woningen met grote tegels hebben ook vloerverwarming, en die twee gaan over het algemeen goed samen: tegels geleiden warmte prima. Toch moet je rekening houden met uitzetting. Grote tegels zetten bij verwarming meer uit dan kleine, dus moet de verwarming minstens 48 uur voor het leggen worden uitgezet, zodat de ondervloer op een stabiele temperatuur ligt. Ook na het leggen mag de verwarming niet meteen vol open, maar moet die geleidelijk worden opgebouwd, zodat de lijm en voegen de tijd krijgen om goed uit te harden.
Qua kleur zie je trouwens vergelijkbare overwegingen bij de donkere vloer: ook daar maakt een goed voorbereide ondervloer het verschil tussen een strak resultaat en zichtbare naden en kleurverschillen.
Wat een scheve tegel je uiteindelijk kost
Een slecht gelegde grootformaat tegelvloer is niet zomaar even te herstellen. Waar je bij een klein tegeltje nog een enkele tegel kunt vervangen, moet je bij een groot formaat vaak een heel vak eruit breken, inclusief de tegels ernaast. Dat is niet alleen duur, het is ook rommelig: stof, trillingen en het risico dat je de rest van de vloer beschadigt. Reken bij een gemiddelde woonkamer op enkele duizenden euro's extra als een vloer na een jaar opnieuw gelegd moet worden, tegenover de paar honderd euro die een goede voorbereiding vooraf had gekost.
Daarom is de keuze voor een ervaren tegelzetter bij grote formaten belangrijker dan ooit. Niet iedereen die kleine tegels prima kan leggen, heeft evenveel ervaring met platen van 20 bij 120. Die platen zijn zwaarder en lastiger te verplaatsen, en vragen om speciaal gereedschap zoals zuignapsystemen om ze zonder breuk op hun plek te krijgen. Vraag daarom altijd naar eerdere projecten met vergelijkbare formaten, en loop gerust even een afgeronde klus na bij een eerdere klant voordat je een opdracht geeft.
Dit vraag je een vakman voordat hij begint
Ga je een grootformaat vloer laten leggen, stel dan vooraf een paar concrete vragen: wordt de ondervloer eerst gemeten en zo nodig geëgaliseerd, welke lijm wordt gebruikt bij dit formaat, en hoe wordt omgegaan met de vloerverwarming tijdens het uitharden. Een vakman die deze vragen zonder aarzelen beantwoordt, weet waar hij het over heeft. Twijfelt hij, of wimpelt hij de vraag weg als overbodig, dan is dat precies het moment om door te vragen of gewoon een andere offerte op te vragen. Bij een vloer die je tientallen jaren moet uithouden, is die extra controle vooraf de goedkoopste verzekering die je kunt nemen.